Шұлауыш пен кимешек


Шұлауыш пен кимешек

LPIC4609Бірде байдың әиелі көрші әиелді ауылға тойға ертіп барады.Бірақ әнгімесімен елді өзіне қаратып алған көрші әиелдің үстіндегі Шұлауыш өзінікі екенін жұртқа білдіру ұшін –әй қатын аузыңды ақырың ашсаңшы кимешегімнің жағын айрасың -депті

Қазақ әиелдерінің бас киімін шұлауыш және кимешек деп, кейде оны «жаулық» депте атайды.
Жас әиелдердің шұлауышы әппақ пұлдан «ақзудан» жасалып ,төбелдірігі,маңдайы кестелі болып, бір ұшы сірөкшесіне жетіп ,алтындаған,күмістеген туйреуішпен түйреліп киіледі.
Әсем шашақпен безендіріледі.Төбесіне және артқы қайырмасына үкі тағылады.
Шетіне шашақ төгіледі.
Ақ жаулығың қолда
Алаң болып жолда
Қарай-қарай жұрсіңбе ана -деп жырлаған ақының өлеңі
Соғады сірөкшеңді шұлауышың,
қалмапты әлі-дағы қыз дауысы
– деген жыр шумақтары еріксіз есіңе оралады.
Ал кимешек-оның астынан киетін бас киім. Кимешектің төбесі бітеу,арты ұзын /белге деиін/ өрнектеліп,алқымы мен екі жақтауы қызыл жіпен шалынып бекітіледі.
Жас әиелдердің кимешегінің жақатуы әсем өрнектеліумен бірге әр тұрлі моншақ тастармен безендіріледі.Егделеген және жесір әиелдер шұлауышын қысқалау тартып,кимешегін қарапайым киеді.

Сапар жолда келе жатып жолда бір ауылға тұстенеді де төрге жайғасқан бізге дастарқан жайып шай қуиып береги жатқан әиелге куиеуінің өмірден өткеніне жақсы сөз аиттып қайғысына ортақтасты .Ешкім бізге айтқан жоқ оны қайдан білді екен деп аң таңмын.Жолда сұраймын ғой мән жайды сүйтсем керей руында кең етек алған дәстүр жесір әиел кимешегіннің жақтауын сары жіпен өрнек салады екен ,соны байқап қалған атам дереу көңіл айтқан екен ғой –деген ағамның әнгімесі есімде қапты.

Жанарбек Ақыбиұлы

2009 қазан
Advertisements

Janarbek

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Өзгерту )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Өзгерту )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Өзгерту )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Өзгерту )

Connecting to %s